Còn tận gần một tuần nữa mới tới trung thu, nghĩa là nay trăng vẫn còn cong như nửa cái vành mũ sắt mấy chú bộ đội thường đội khi đi canh biển! Phác nhà đèn khoái kêu việc bẩy chú bộ đội tập hợp thành hàng đi dọc bờ kè trên đảo là đi canh biển hơn là đi tuần tra dù bố nó là ông Tân nhà đèn đã nhắc nó không được kêu vậy rất nhiều lần…
CHƯƠNG VII – ÔNG ĐỊA MÉO MIỆNG
Còn tận gần một tuần nữa mới tới trung thu, nghĩa là nay trăng vẫn còn cong như nửa cái vành mũ sắt mấy chú bộ đội thường đội khi đi canh biển! Phác nhà đèn khoái kêu việc bẩy chú bộ đội tập hợp thành hàng đi dọc bờ kè trên đảo là đi canh biển hơn là đi tuần tra dù bố nó là ông Tân nhà đèn đã nhắc nó không được kêu vậy rất nhiều lần! Và cũng còn bởi trường học của Phác nhà đèn có năm đứa lại hay lăng xăng bên cầu cảng khi chiều về để đếm tàu vào âu nên nó khoái kêu bẩy chú bộ đội đi tuần tra là đi canh biển!
Mùa này, biển bắt đầu có gió và đảo cũng bắt đầu có gió! Phác nhà đèn cũng như bốn đứa kia đều biết sắp Trung Thu! Bữa chiều qua, lúc ngồi trên đùi chú Lái đò, nó đã hếch mũi nghe chú với anh Kiến càng chúa kể về những trò hay chơi lúc còn nhỏ ở nhà! Khi đó, chú Lái đò đã ăn cơm và Phác cũng đã chén căng bụng rồi nên Phác nhà đèn cứ tha hồ ngồi trong lòng chú mà hóng chuyện!
Gió hiu hiu. Bầy gà của cụm chiến đấu đậu trên những cành tra cứ gừ rừ, gừ rừ không ngớt. Thi thoảng, có con ngủ mơ còn trượt chân khỏi cành cây, suýt rơi xuống đất. Chắc nó phải gượng đậu lại nên vỗ cánh lạch xạch khiến cả đàn nhao nhác theo. Câu chuyện về những trò chơi dân gian chú Lái đò với anh Kiến càng chúa tưởng không dứt ra được cũng phải dừng bởi tiếng lạch xạch vỗ cánh của con gà mất nết mơ ngủ.
*
Hai chiếc ghế đá kê dưới gốc tra quay vào chiếc bàn có kẻ sẵn bàn cờ tướng. Chiếc âu bằng nửa mảnh vỏ con ngao cô đơn đựng đầy quân cờ đặt dưới gậm bàn. Nhưng nay chú Lái dò với anh Kiến càng chúa không chơi cờ như mọi bữa. Họ bảo nhau: “nay chuyện tào lao giăng hoa thôi”. Phác nhà đèn kéo tay chú lái đò:”Chuyện tào lao giăng hoa là chuyện chi, chú?” “Ờ thì là chuyện tào lao giăng hoa” – Chú Lái đò thủng thẳng. “mà mi, cái chi cũng hỏi, hỏi miết vậy?” “Thì thôi, khỏi hỏi” – Phác nhà đèn lẩm bẩm – “thế nào lát lại chẳng nói”…
*
Gác đầu lên đùi chú Lái đò, Phác nhà đèn nheo nheo dòm trăng! Cả bầu trời trên đảo không một chút gợn, nhìn cứ phẳng lạt, trắng xanh mơ hồ làm Phác nhà đèn rùng mình! Cũng chẳng có chút gợn mây nào nữa mới ngại chứ! Chú Lái đò cũng cứ ngửa cổ ngắm trăng rồi xuýt xoa:
– Trăng sáng chi sáng rứa tề tề! Trăng sáng chi sáng rứa tề tề!
Phía ghế bên kia, anh Kiến càng chúa cũng im lặng không nói, chỉ ngửa mặt, kê gáy lên thành ghế đá, nhìn trăng. Mà sáng thật! Trời trong vắt nên nhìn rõ từng tua rễ của cây đa chú Cuội trong mặt trăng như nhìn rõ từng mạch máu li ti trên má Thắng bò ngu hay má em Quy Sa ý! Trăng chưa tròn mà vẫn sáng rỡ ràng! Trăng cứ lừ đừ, chênh chao giữa trời không ra trôi cũng chẳng phải đang đứng yên một chỗ! Cứ lấy ngọn cây phong ba phía sau nhà chỉ huy đảo làm chuẩn thì biết! Vừa mới treo lơ lửng bên góc tán bên này, chỉ cần Phác nhà đèn mỏi mắt cụp mí xuống một chút, trăng đã ngoi lên ngọn rồi chênh chếch treo phía bên kia tán lá! Ai dám bảo trăng không trôi! Trăng sáng đến mức, tự nhiên Phác nhà đèn thấy rùng mình vì lành lạnh, cảm giác y chang lúc anh Kiến càng chúa nhón viên đá cuội ngâm vào chai nước, dìm sâu trong nước biển nửa ngày, lén thả vào cổ áo cho chạy dọc sống lưng của nó!
Ba chú cháu cứ yên lặng ngắm trăng như thế! Đảo thì lặng như tờ! Lặng tới mức nghe rõ cả tiếng con trống cồ của cụm chiến đấu số 3 đang đậu tít trên tán cao của cây tra khẽ gru gru trong họng! Duy chỉ có tiếng sóng từ ngoài đại dương xô vào mép đảo là vẫn rộn ràng!
Bỗng có tiếng gì chuyển động khe khẽ. Nghe như tiếng bước chân! Phác nhà đèn chưa kịp ngóc cổ lên, chú Lái đò chẳng cần quay đầu lại đã khùng khục cười:
– Gớm! Rón rén làm khỉ mốc gì, ông kễnh! Dưới lán công binh không có trò gì sao mà phải mò ra đây?
– Chu choa – Anh Vũ quân y cười khì khì – Rứa ông thính ri mừ thính như cáo hỉ!
Vừa nói, chú vừa tháo dép kê mông rồi ngồi xuống bên anh Kiến càng chúa
– Biết ngay mấy ông lại thả hồn ở đây! Chuyên giăng mí hoa mà! Thế mà bảo cu Nhân sơn ca đi tìm thì nó lại chỉ mò xuống doanh trại. Không thấy mấy ông đâu nó lại mò về. Cái thằng, đúng chỉ giỏi hát.
– Ơ, chiện. Nó là Nhân sơn ca thì chỉ nó chỉ biết hát chứ tìm làm sao được người Lái đò với cả Kiến càng chúa, nhở. Mà ông bỏ mịa dép ra đi, đã ngồi trên ghế đá còn bày đặt kê dép – Chú Lái đò vỗ bộp bộp vào vai anh Vũ quân y – Với cả ông bỏ cái kiểu học lỏm ngoại ngữ khu 5 của tay Cường tiêm đi, nghe cứ ríu hết cả rít.
-Xời! Sĩ diện! Anh Vũ quân y cười – Chẳng qua là nó đang vướng cái đám tụ tập học nhảy nhót với hát văn nghệ thôi, chứ nó khác gì ông lỏi con nhà đèn này, ngóc ngách nào của đảo mà nó chả sõi! – Nói rồi anh vỗ vỗ liền mấy cái vào lưng Phác nhà đèn!
– Cơ nhưng có chuyện gì? Sao bỗng dưng đi tìm nhau? – Anh Kiến càng chúa lên tiếng.
– Anh thấy trăng này sáng không? Anh Vũ quân y hất hàm lên trời.
– Ớ! Còn phải hỏi nữa? Vằng vặc như kia còn thắc mắc gì nữa bố trẻ. Hay lại tại đảo gió nên nay bố trẻ ấm đầu? Chú Lái đò vờ đưa tay lên trán anh Vũ quân y.
– Thì bởi vậy em mới đi tìm anh! Bởi anh thông minh sáng láng, trong đầu nhiều trò, nhiều tài, nhiều tai, siêu quậy – Anh Vũ quân y cười cười, né né người thủ thế tránh xa tầm tay với của chú Lái đò! Gương mặt bầu bĩnh của anh lúc mới ra sau tám tháng ở đảo đã bắt màu, rám nắng nên chỉ có hàm răng tăm tắp lấp loá.
– Thằng khỉ này, tưởng mày khen a dè mày chọc quê anh mày heng! Ăn quả táng nha mày! Chú Lái đò giơ nắm tay, nhại giọng chú Cường tiêm nhè nhè vai anh Vũ.
– Ấy chớ! Ấy chớ! Em biết mà. Quay qua anh Kiến càng chúa, anh Vũ quân y cười toe: Không phòng bị là ăn đủ quả táng của cha lái đò rồi đó. Anh thấy em siêu chưa? Anh Kiến càng chúa phá lên cười. Sửa lại thế ngồi, anh Vũ quân y khoát tay: Giờ em nói chuyện công việc đây. Anh Cường nói em tìm mấy anh để tính trung thu cho đám trẻ ở trường thầy Mạnh kìa! Mà giờ có thằng quỷ con ở đây thì tính làm sao? Bí mật mới vui chứ nhỉ? Anh Vũ quân y vẫn cười, mắt nheo nheo nhìn Phác nhà đèn! Thấy Phác nằm im đầu vẫn gối trên đùi chú Lái đò, mắt nhắm, hơi thở đều như ngủ, anh Kiến càng chúa đưa tay nhéo má nó:
– Gớm! Lại còn vờ ngủ nữa ông kễnh!
Phác nhà đèn tủm tỉm cười ruồi! Chú lái đò thì xua xua tay:
– Trung thu là của thiếu nhi, liên quan gì mà bọn chúng ta tính với toán – Vừa nói chú lái đò vừa nháy nháy đuôi mắt, môi trề trề về phía Phác nhà đèn. Anh Vũ quân y với anh Kiến càng chúa dường như nhận ra ám hiệu. Rồi cả ba hất hất tay: Thôi để lát xuống khu công binh chỗ thằng Kiến càng chúa đánh cờ! Giờ thì ngắm trăng đi!
Không gian lại lặng như tờ. Chí có hương hoa bàng vuông thoang thoảng và tiếng sóng xa xa ì ì vỗ vào mép xanh. “Gì thì gì chứ ngắm bàng vuông nở dưới trăng vẫn thấy mê ly không tưởng tượng nổi! Cánh hoa thì trắng muốt, những chiếc tua màu đỏ nâu đính nhị vàng xoè bung toả hương thơm dìu dịu cứ nhập nhoà trong tán lá xanh thẫm dưới trời trăng”! Chú lái đò không kìm được, thốt lên một hồi. Anh Vũ quân y nghe xong, cười khinh khích:
– Anh Lái đò không khéo thành nhà thơ!
– Nhà thơ thì phần chú! Chú vốn mê chim cảnh rồi thì giờ mần thêm món thơ cho nó đủ bộ. Anh chỉ thích làm người lái đò đưa khách qua sông và chơi với lũ trẻ con này thôi!
Chú Lái đò đưa tay đập mạnh vào vai anh Kiến càng chúa rồi ngửa mặt cười ha hả.
Trăng vẫn trôi! Vẫn rờ rỡ dịu dàng tãi trên khắp đảo!
*
Rồi Trung Thu!
Đầu sáng, tiếng loa đã dõng dạc chạy dọc đảo! Các chú bộ đội nay không đi xây công sự nữa!
Dưới nhà chỉ huy cụm chiến đấu số 1, một tốp chừng chục chú đang xúm quanh một đống vải vụn nhiều màu! Chú nào cũng cắm cúi nhặt nhặt, xếp xếp, buộc buộc.
Phía ngoài sân, bên cột mốc chủ quyền, các chú bộ đội cụm chiến đấu số 2 đang chuẩn bị dựng sân khấu! Chiếc màn nhung màu đỏ có hình cột mốc chủ quyền lấp loáng bên hai cánh gà màu xanh biển đã được luồn dây, xếp gọn gàng chỉ còn chờ được kéo lên là sẽ phần phật tung bay trong gió biển!
Các chú của Cụm chiến đấu số 3 đang xếp những chiếc ghế inoc thành từng hàng ngay ngắn. Phía bên cánh gà, các chú bộ đội phòng không đang kê loa máy, thi thoảng từ chiếc micro trên tay một chú lại phát ra: alo, a lô!
*
Mặt trời tà tà bắt đầu trôi dọc chân mây rồi tụt dần phía sau cây hải đăng lừng lững của Phác nhà đèn. Hình như chiều nay trên đảo ai cũng bận bịu, tíu tít hơn!
Ngay từ trưa, Phác nhà đèn đã thấy mấy chú, mấy bác ở các hộ dân thúc các cô, các thím xuống nhà bếp của đảo để giúp nấu ăn đỡ bộ đội! Rồi cũng không thấy mấy chú bác đi biển! Ngoài cầu cảng, phía lán công binh, các chú bộ đội cũng được nghỉ sớm!
Trên trường, thầy Mạnh tập hợp cả mấy anh em tập hát lại mấy bài vẫn hát như “Quê em ở Trường Sa”! “Em sinh ở Trường Sa”! Minh đen bám theo, luôn miệng loay hoay hỏi thầy Mạnh là “bữa nay đảo có vụ liên hoan gì vậy thầy?” Thầy Mạnh chỉ cười chứ nhất quyết không chịu nói! “Chắc đảo lại đón đoàn khách tới thăm! Chỉ khi nào có khách từ đất liền ra thăm thì đảo mới có không khí rộn ràng như thế” – Thắng bò ngu giữ nguyên vẻ thông thái vốn có, phán vậy. Minh đen không bật lại Thắng bò ngu như mọi bữa, nó trầm ngâm nhìn ra sân vận động. Mấy con bò vẫn nhở nhơ gặm cỏ. Nay có thêm vợ chồng nhà cò trắng về cùng, đang thong dong sải những bước dài bên lũ bò vàng. Vừa kịp lúc, tiếng kèn báo cơm vang lên, chạy suốt đảo. Mẹ con nhà Lé, nhà Lu kịp bắt nhịp, hóng ra cầu cảng, tru lên từng hồi theo tiếng kèn.
“Bữa nay lạ à nha. Kèn cơm trên đảo cũng sớm hơn mọi bữa” – Minh đen lẩm bẩm khi tiếng kèn “te te te te te te tè te té te tè te té” mà gọi ngày đám Phác nhà đèn vẫn học mấy chú hát thành “Cơm cơm cơm cơm canh, cơm cà cơm cá cơm cà cơm cá” réo rắt vang lên.
*
Đám trẻ khỏi mắc công chờ. Rồi sân khấu cũng được trưng lên!
Khác với mọi lần, ngay giữa phông không chỉ có hình cột mốc chủ quyền trên đảo mà còn có một mặt trăng tròn quay và một đoàn trẻ con chơi trò rồng rắn! Từ cái loa treo trên cành bàng vuông, tiếng hát cùng rộn ràng “tùng dinh dinh tùng tùng tùng dinh dinh, đây ánh sao vui, ánh sao sáng ngời! Tùng dinh dinh, rinh rinh tùng rinh rinh..”. Tiếng nhạc như ma dụ, lôi kéo cả người lớn trẻ con. Bọn Mai mèo, Minh đen, Bống xù, Phác nhà đèn, Thắng bò ngu bỏ bát lao ra. Bé Quy Sa nhào theo không được, ôm chặt cổ mẹ, khóc ré lên, tay khua về phía mấy anh chị ríu rít. Rồi cả đảo tụ lại phía sân khấu bên mốc chủ quyền!
Giờ thì Phác nhà đèn cùng đám bạn của nó đã vỡ, sao bữa nay khi chiều xuống, các chú bộ đội lại mặc quần áo chỉnh tề đến vậy để tập hợp! Cầu cảng vẫn im lìm, phía ngoài mép xanh cũng không thấy bóng dáng con tàu tổ chảng sơn màu trắng muốt vẫn đưa khách thăm đảo buông neo. Chứng tỏ bữa nay, không phải đảo đón khách! Nhưng không có khách, sao lại trưng sân khấu. Cả đám vẫn nháo nhác, đứa nọ nhòm đứa kia nửa như hỏi han, nửa như dò xét. Đến thông thái như Thắng bò ngu cũng lắc đầu.
“Toe toét! Toe toét! Toét, toét, toét!”
Tiếng còi của thầy Mạnh ngân dài báo hiệu lệnh tập hợp cho đám học trò! Bọn chúng cắm đầu chạy từ sân vận động về trước cửa lớp học để xếp hàng. Cơ một hàng dọc hay một hàng ngang? Cả đám kéo nhau loé xoé xếp hàng! Minh đen đứng quay lưng ra cầu cảng theo lối hàng dọc như khi xếp hàng vào lớp! Mai mèo lại đứng quay mặt vào cột cờ giữa sân trường theo lối một hàng ngang như khi tập thể dục! Cãi lộn, chí choé! Thắng bò ngu thì hiên ngang:
– Con cứ đứng chỗ ni, dọc hay ngang thì con vẫn đứng cuối hàng, chỉ xoay mông phát là rồi mà thầy!
Bống xù thì luôn đứng hàng đầu rồi, khỏi bàn! Chỉ có bé Quy Sa đang được mẹ bồng mà thấy các anh chị tập hợp dưới gốc cây tra cứ một mực đòi trụt xuống khỏi tay mẹ để đến chỗ các anh chị! Cô Thúy mẹ bé giữ sao cũng không được đành phải bế bé đứng vào hàng cùng đám trẻ, Quy Sa mới chịu yên!
– Một hàng dọc tập hợp!
Tiếng thầy Mạnh sang sảng! Những đôi chân tý hon líu ríu, nháo nhào! Mai mèo vẫn vừa xếp hàng vừa nhún nhảy.
Rồi cũng đâu vào đó! Dưới sự chỉ huy của thầy Mạnh, trường tiểu học xã Song Tử Tây hành quân lên tập trung dưới chân cột mốc chủ quyền ngoài sân vận động của đảo!
*
Các chú bộ đội đã tập hợp thành khối vuông trên sân phía dưới sân khấu. Dãy đèn sân khấu sáng choang rọi xuống khối người dưới sân! Ba chiếc tua dài gắn trên mũ cùng cầu vai áo các chú bộ đội hải quân tung bay trong gió biển!
Những bài hát đám Phác nhà đèn hay được nghe trong các buổi biểu diễn văn nghệ của đảo được các chú bộ đội biểu diễn hào hứng! Các chú cụm chiến đấu số 1 hát “Tổ quốc gọi tên mình”; Cụm chiến đấu số 2 biểu diễn “Nơi đảo xa”. Cụm 3 tưng bừng với “Bay qua biển Đông”; các chú bộ đội ra đa có màn nhảy híp hốp cực lôi cuốn. Khỏi đợi được gọi, Minh đen với Phác nhà đèn nhảy lên sân khấu. Chẳng cần biết các chú bộ đội đang nhảy điệu gì, hai đứa cứ choi choi như lên đồng. Phía dưới, các bố các mẹ, các chú, rồi cả thầy chùa, bác Hồng với bác Cường liều cứ cười rũ. Rồi các chú bộ đội quay lại, vác bổng Minh đen với Phác nhà đèn lên vai, quay tít khiến hai thằng la bai bải xin thả xuống đẻ rồi chạy bổ nhào xuống dưới khi chân chạm đất.
Mấy chú Phòng không – Không quân lại có bài biểu diễn quá siêu khi hai chú làm trụ thân, hai chú làm cánh, còn một chú đỡ một chú khác làm nên hình chiếc máy bay tiêm kích lượn trên bầu trời trong tiếng nhạc. Đám trẻ con tròn xoe mắt nhìn không chớp lên sân khấu.
Còn đang mê mẩn xuýt xoa về chiếc tiêm kích thì từ phía hông cánh gà, bỗng tiếng trống ếch nổi lên rộn ràng. Rồi một chiếc đầu lân phủ vải ngũ sắc với hai con mắt viền trắng giữa tròng mắt đen kịt thao láo chớp chớp, cái miệng rộng ngoác đớp đớp, bộ râu lúc lắc theo nhụp cái đầu ngắc ngư và bốn chân có vẩy cùng tấm thân tròn uốn lượn lắc lư đi lên sân khấu. Bám bên sườn đầu lân là hai ông địa bụng to tổ chảng phe phẩy quạt đan bằng lá bàng vuông với một vị anh hùng mặc quần áo xanh đỏ tua rua, vai vác cây trùy một đầu gắn quả bóng tròn múa may dẫn trước đầu lân. Tiếng reo hò, tiếng vỗ tay nổi lên rầm rập. Con lân nhảy nhót, tung lên, nhào xuống theo nhịp trống và điệu bộ lên xuống của cây trùy có gắn quả cầu trong tay vị anh hùng tua ngũ sắc. Hai ông địa bụng phệ với cái mặt nạ có cái miệng cười rộng ngoác vẽ bằng sơn trắng và đôi mắt ti hí lại vẽ bằng sơn đen bỗng tách ra, uốn éo vác bụng lượn xuống khu khán giả đang ngồi. Đến chỗ đám trẻ con, hai ông địa dừng lại, ra sức quạt. Bống xù với bé Quy Sa khóc ré lên. Minh đen thụt cổ lại khi được một ông đưa tay xoa đầu.
Thấy hai ông địa đi tới, Phác nhà đèn liền ngồi phệt xuống đất, rồi hếch mặt nhòm lên xem thực ra sau cái mặt nạ ông địa kia là ai nhưng không nhận ra được. Nó thất vọng ngồi lại lên ghế, chắt lưỡi tiếc rẻ.
Trên sân khấu, con lân vẫn nhảy múa tưng bừng trong tiếng trống ếch rộn ràng. Bỗng Minh đen phía dưới gào lên:
– Ông địa méo miệng heng. Ông địa méo miệng.
Cái miệng Minh đen tía lia đúng lúc hai ông địa phải quay lên sân khấu để vờn lân. Nhưng không hiểu sao, cái miệng của ông địa mặc cái váy hoa xòe lại bị kéo xệch đi, quai hàm trễ xuống dưới, nhìn thật tức cười. Phác nhà đèn không bỏ lỡ cơ hội. Nó nhào đến, ôm ngang thắt lưng ông địa mà nhảy chồm chồm theo. Rồi nó hét tướng lên:
– Aha. Chú lái đò. Chú lái đò. Tụi bây ơi, chú lái đò mặc váy làm ông địa nè…
Chưa đã, Phác nhà đèn còn vén cái váy ca rô rộng thùng thình của ông địa, chui hẳn đầu vào trong ống chân mà gãi khiến ông địa bị nhột, phải nhảy cà tưng, cà tưng để thoát khỏi vòng ôm của Phác nhà đèn. Nhưng cu Phác vẫn ôm cứng lấy. Minh đen nhào theo bu bên sườn bên kia. Ông địa như có 2 đứa con bu hai bên sườn, cứ loay hoay gỡ gỡ. Mọi người cười nghiêng ngả. Đúng lúc ấy, tiếng kèn từ vọng gác vang lên báo giờ ngủ. Tốp múa lân dừng nhảy múa. Những chiếc mặt nạ được tháo ra. Hóa ra ông địa cao lòng khòng, chân dài như cà kheo lại chính là anh Kiến càng chúa. Còn mấy chú đóng con lân là bộ đội ra-đa….
Trăng vẫn rờ rỡ sáng trên cao. Bầu trời vẫn không một gợn mây dù gió vẫn cồn cào thốc vào từ phía biển. Tiếng trống trung thu dừng rồi. Đảo thật yên ả, thanh bình. Và một đêm trung thu tuyệt vời.
CHƯƠNG VIII – ĐÁM BẠN BỐN CHÂN
Đảo chơ vơ giữa biển, chả lấy đâu ra nhiều trẻ con. Quanh đi quẩn lại cũng chỉ có mấy anh em đám Phác. Chơi với nhau chán thì chơi với các chú bộ đội. Nhưng các chú thì bận lắm, đâu có thời giờ giỡn hoài với đám chúng. Bạn thân nhất của đám trẻ và của cả các chú bộ đội có khi là đám cún cũng nên vì trên đảo, bọn cún được các chú nuôi rất nhiều. Cún được nuôi vừa để cùng bộ đội gác đảo, vừa làm thực phẩm dự trữ cho mùa bão lốc…
Giữa mênh mang trùng khơi, nơi cách đất liền cả ngàn cây số, chuyện về đám cún gâu gâu này ở trên đảo cũng đầy thú vị.
Tinh nghịch y như những chú chó nhà nhưng “cún trên đảo ranh ma, lanh lợi hơn cả đám chó nghiệp vụ tao đã đọc trong truyện trinh thám”. Ấy là một bữa Thắng bò ngu ra vẻ hiền triết phẩy tay phụt ra câu ấy trên cầu cảng. Nhưng đúng là bầy cún trên đảo có mặt ở khắp nơi, trong doanh trại, ngoài công sự, bên cầu cảng. Chúng tham gia vào tất cả những công việc của bộ đội, từ tuần tra, canh gác, đến đuổi cá, săn tuộc và có cả trong đội hình đón khách quan trọng mỗi khi có khách từ đất liền ra đảo mới kinh. Lính đảo thì gọi bầy chó là “Đội vệ binh của đảo”. Còn với đám Phác nhà đèn, bầy chó là đám bạn cực… thân.
Bầy cún trên đảo được đếm đầu và có hộ khẩu theo từng cụm chiến đấu. Mỗi cụm, các chú bộ đội lại nuôi vài bầy. Đám Phác nhà đèn phân biệt là cún cụm 1; cún cụm 2; hoặc Lé cụm 1; Mập chỉ huy, Mớp ra đa… như gọi tên người. Người mới ra đảo hay khách cứ nghĩ bọn cún ấy sống hoang dã, vô tổ chức, nhưng như thế là rất rất nhầm. Trong không gian đảo, chúng tự phân chia ranh giới. Những mốc giới ấy không kẻ vẽ, cắm mốc nhưng có luật hẳn hoi, không bên nào được xâm phạm. Con nào vô tình vượt qua “lằn ranh đỏ” sang bên phần lãnh thổ của bầy cún cụm chiến đấu khác, lập tức sẽ nhận được hình thức xử lý. Nhẹ thì sủa, xua đi. Nặng thì cả đàn sẽ xông ra cắn, dồn đuổi “kẻ xâm lược” về lại bên kia biên giới.
Tuy thế, cũng vẫn có những vị trí “công cộng” mà bầy chó của tất cả các cụm chiếc đấu đều có thể dạo chơi. Đó là cầu cảng, sân bóng, khu công viên dưới chân tượng đài hoặc chân mốc chủ quyền. Tuy nhiên, đảo cũng có một tên cún oai phong có quyền đi lại tự do khắp mọi nơi trên đảo mà không gặp bất kỳ một sự phản đối nào của “thần dân” các “tiểu vương quốc”. Đó là “đặc quyền, đặc lợi” của tên cún này. Và đương nhiên nó được coi là “chúa đảo” của bầy cún. Lại nữa, trên đảo mỗi một chó mẹ có thể nuôi nhiều chó con của nhiều con mẹ khác. Có những con chó nhỏ chưa mở mắt và chó nhỡ cùng bú một mẹ. Ấy vậy nhưng chúng không bao giờ từ chối nuôi con cho con khác. Còn với đám trẻ con, chúng có thể chơi với tất cả bầy chó của các “tiểu vương quốc” trên đảo mà không gặp bất kỳ sự phản kháng nào.
*
Bên cầu cảng Song Tử Tây, vị trí gần với “tiểu vương quốc” số 1 nhất, Phác nhà đèn đang cuộn chiếc lá tra vào miệng, hút lên từng tiếng tu dài. Đàn chó của cụm 1 đang chạy tứ tán, tấp tểnh tập hợp. Dẫn đầu là chú chó đen, giống bốn mắt, ức vằn thạch sùng, tai rủ, tên Mập. Nó lao đến, quẩn bên chân Phác nhà đèn. Sau Mập, có những con chạy không theo hàng lối. Chúng dường như khoái chí, cứ quẩng lên, chạy luồn qua luồn lại bên chân Minh đen, Thắng bò ngu, Mai mèo. Riêng về con chó tên Mập, có lần, đám Phác nhà đèn đã được nghe bác Hồng, Chính trị viên, Bí thư Đảng ủy xã đảo kể: “Con Mập có tuổi đời gần hai chục rồi, nó được đại tá Đỗ khi đó làm đảo trưởng của Song Tử Tây mang từ đất liền ra nuôi. Giờ Mập “cao tuổi” nhất trong bầy chó của đảo”.
*
Con Mập già nhất thật nhưng uy lực của nó với đàn chó trên Song Tử Tây thì chưa con nào thay thế được. Khi cả đàn tập hợp thành một vòng cung, quanh đám trẻ, Mập đứng im chờ hiệu lệnh, đuôi nó cong như bông hoa lau đón gió. Phác nhà đèn đưa bàn tay lên. Gần hai chục con chó đang đứng sắp hàng liền đứng dựng hai chân sau, hai chân trước chắp vào nhau, vái dài. Phác nhà đèn lại vẫy bàn tay xuống, lập tức chúng nằm dán bụng, bò lết trên mặt đất nhưng vẫn “giữ vững đội hình”. Đó là bài “chào khách” mà đám trẻ cũng các chú bộ đội huấn luyện cho bầy chó. Đội hình đang nghiêm chỉnh tập luyện, một con chó đốm nhỏ trong đàn “tranh thủ” lúc con Mập không để ý, ngoạm nhanh chiếc dép rọ của Mai mèo vừa tháo, tha ra chỗ khuất bên gốc bàng già định gặm chơi. Đốm con tha đi chưa được bao xa, tiếng “gừ” uy lực của Mập cất lên. Con đốm nhỏ ngoan ngoãn tha chiếc dép trả về chỗ cũ.
Con Mập uy quyền còn bởi nó rất kỷ luật. Bữa ăn của bộ đội dọn ra, kể cả những khi đảo có khách, mùi thức ăn có ngào ngạt bốc lên thì dưới ánh mắt gườm gườm của nó, đám chó chỉ hếch mũi đánh hơi rồi ngoan ngoãn ra nằm dưới tán bàng vuông bên sân nhà chỉ huy đảo, mặt hướng về phía biển. Kể cả khi các vị khách từ xa tới muốn làm thân, háo hức gọi “Mập! Mập!”, nó vẫn làm thinh, dáng nằm thẳng, mắt nhìn ra hướng sân vận động của đảo. Chỉ có đôi tai rũ xuống má như hai chiếc lá tra non là khẽ động đậy, ra chiều “tôi nghe thấy rồi đấy nhưng đó không phải là chuyện của mấy người”. Chờ đến khi nào bác Hồng gọi, vẫy nó, rồi chỉ tay về phía vị khách nào đó, nó mới rón rén, ngập ngừng bước đến. Khi thấy khách đưa tay ra, vuốt nhẹ đám lông mượt trên đầu, nó ngước mắt nhìn. Thấy có vẻ tin được, khi đó Mập chầm chậm sán lại, gác mõm lên đùi khách. Nhưng khi khách dùng đũa, gắp thức ăn trên bàn, dứ dứ trước mõm nó, nó vẫn quay đi. Chỉ đến khi cậu lính trẻ trực ban, trộn thức ăn, chia đều cho cả đàn, con Mập mới thủng thẳng, nhẩn nha ăn phần cơm của mình, hai con mắt giả màu trắng trên trán vẫn chiếu thẳng nhưng hai con mắt thật đen láy ẩn phía dưới vẫn không quên theo dõi mọi biến động quanh nó.
*
Bình thường, chó trên đảo hay tập trung ngoài cầu cảng, khu vực công cộng mà bất kỳ thần dân ở tiểu vương quốc nào cũng được tham dự, dĩ nhiên dưới sự chỉ huy chung của con Mập. Chỉ cần xuồng trung chuyển từ tàu đậu ngoài mép xanh đổi luồng, hướng vào đảo, lập tức chúng tập hợp đội hình, hóng ra phía khơi xa đầy cảnh giác. Xuồng cách đảo chừng năm chục mét, nhận thấy tín hiệu “người nhà” qua cách vẫy cờ hiệu của chiến sĩ hoa tiêu, chúng liền nhào xuống nước, ì oạp bơi ra dẫn xuồng vào. Mập đầu đàn bơi trước, đám vệ sĩ bơi phía sau. Xuồng cập đảo. Khách lục tục lên bờ cũng là lúc chúng hoàn thành nhiệm vụ, lẳng lặng kéo nhau lại góc phía sau chân cột mốc hoặc sau lưng nhà mỗi cụm chiến đấu, mõm con nọ ghếch lên lưng con kia, lại thong thả, lim dim nhìn ra phía biển.
Ban ngày hiền lành là vậy, nhưng khi màn đêm buông xuống, đàn chó của đảo thực sự trở thành những chiến binh canh đảo dũng mãnh. Chỉ cần phát hiện ra đối tượng không phải là bộ đội hay người dân đảo mon men ra những vị trí trọng yếu như ụ súng, khu hầm hào, công sự, người đó sẽ phải trả giá cho hành động đó. Không sủa ong óc như chó nhà trên đất liền, đám “vệ binh bốn chân” trên đảo sẽ lừ lừ tập hợp đội ngũ, bám theo phía sau “đối tượng khả nghi”. Chỉ cần “khách” có biểu hiện lạ, chúng sẽ lao tới. Bởi vậy, trong bóng cây nhập nhòa dưới ánh sáng của dãy đèn cao áp trên đảo, khi các chú bộ đội thực hiện phiên gác và tuần tra đêm của mình, luôn có đàn chó đồng hành. Bóng của chúng cũng đổ dài theo bóng bộ đội đi tuần tra. Chúng im lặng đi gác biển và báo động cho bộ đội khi có tiếng động lạ ngoài mép nước. Chả thế mà đám rùa biển hay đột nhập lên đảo đẻ trứng rất hay bị bầy chó trên đảo phát hiện, mach nước cho các chú bộ đội bắt sống.
*
Trên đảo không chỉ có con chó Mập nổi tiếng. Đó cũng là vệt đường dẫn Phác nhà đèn mò xuống cụm 3. Có gì đâu, cu Phác xuống đó để lân la nghe binh nhì Minh “cà lăm” kể chuyện về đàn chó của trung đội hắn. Càng nghe, càng mê vẻ hả hê và tình cảm với đàn chó của anh chàng. Minh bị tật nói lắp nên anh em kêu Minh “cà lăm”. Ngày ra đảo, Minh xin phép được mang theo một con chó nhỏ. Anh chàng gọi nó là “Mớp lơ”. Nhưng vì tật nói lắp, ai hỏi, Minh đều trả lời con chó tên “Mớp… mớp lơ”. Anh em trong trung đội liền gọi con chó là con Mớp mớp! Nhưng chuyện cái tên không thú bằng cách Minh cà lăm huấn luyện Mớp lơ. Ngoài giờ Minh phải đi huấn luyện, xây công sự, còn lại con Mớp bám theo chân Minh “cà lăm” không rời. Nó được Minh “giao nhiệm vụ” trông coi đàn vịt của trung đội. Sáng sớm, Mớp dẫn đàn vịt đi ăn. Chỉ cần Minh “cà lăm” suỵt nhẹ, đàn vịt đang rối loạn sẽ được Mớp lùa thành đội hình chữ V, kéo nhau ra bãi biển, nhưng cả bầy vịt chỉ quẩn quanh trên bờ cát chứ đố con nào mon men lội được xuống nước. Chờ cho bọn càm cạp vẫy cánh, chạy tới chạy lui trên bãi biển chán, chừng nhìn mặt trời, con Mớp sẽ dẫn đàn vịt về đúng hố nước các chú bộ đội đào sẵn bên hông doanh trại của trung đội. Nhờ có con Mớp, đàn vịt của Minh cà lăm ít bị ngấm mặn, đẻ trứng cực đều. Lần nào xuống trung đội, Phác nhà đèn cũng mê mẩn bám theo chân Minh cà lăm. Hai anh em lấy lá cuộn tròn, dung dây cột lại thành trái banh nhỏ chơi trò tung hứng cùng con Mớp lơ. Giỡn tới khi Phác nhà đèn không cười nổi nữa phải đầu hàng nằm lăn ra đất, khi đó Mớp lơ chạy lại, thè cái lưỡi nham nhám liếm lên mặt Phác nhà đèn. Phác nhà đèn vừa xua xua tay đẩy Mớp lơ ra vừa né mặt đi làm cho Minh cà lăm cười khoái chí.
*
Nhưng trò đám Phác nhà đèn mê nhất là ngồi trên bờ kè của đảo ngắm đàn chó kéo nhau ra biển vừa săn cá vừa bơi lội. Lúc ấy, chúng sẽ không phân định là thần dân của tiểu vương quốc nào trên đảo nữa. Chúng hò nhau đùa giỡn, vẫy đuôi tung tóe cho nước bắn hình cầu vồng, bơi ì oạp từ bờ ra đến đám cọc chống đổ bộ, ranh giới giữa biển sâu và thềm san hô của đảo rồi vòng lại. Vừa bơi, những con trưởng thành vừa dạy đám chó con đủ bài: nào lặn, nào vờn,nào bơi, rồi cả bắt cá. Khi thủy triều rút xuống, chúng chia nhau lội bãi san hô bắt cá, nhất là săn cá kìm trên bãi cạn. Những con cá kìm cỡ cổ tay người lớn, dài hàng sải, bơi thành đàn, có chỗ đen cả mặt nước. Bầy chó chia theo hình mũi tên. Con Mập sẽ dẫn đầu. Một cánh là con Lé. Cánh bên kia là Mớp lơ. Rồi chúng cụm lại, bắt đầu săn. Có con nhảy chồm chồm, có con lại đứng yên, quay bốn phía rình mục tiêu, há mõm ra tớp. Chúng dồn cá cho hoảng loạn. Khi một con nhanh miệng đớp được, những con khác trong đàn sẽ bu lại. Mỗi con một khúc, chúng giành giật, lôi kéo. Nhưng chỉ cần con Mập hộc lên một tiếng, cả đàn chó sẽ rời nhau, con nào con nấy lẳng lặng chén phần của mình rất thanh bình.
*
Trời ngả chiều. Đàn chó Lé mẹ con của chú Lái đò ở cụm 2 kéo nhau bơi biển đang lúp xúp cắn đuôi nhau chạy về. Vừa chạm thành công sự trung đội 2, chúng “bắt sống” mẹ con nhà ỉn đang dẫn nhau xâm phạm vườn rau xanh. “Nghỉ ngơi nhưng không quên nhiệm vụ”! Một cuộc truy đuổi chớp nhoáng diễn ra. Đàn con con Lé lao tới. Vũ khí đầu tiên là âm thanh. Con chó con đầu đàn dẫn đàn em cong đuôi, ngoác miệng, sủa dữ dội. Lợn mẹ dừng bước, nhe nanh xông tới. Con chó con lùi xuống, thủ thế. Lợn mẹ tiến lại gần. Chó con đầu đàn dừng lại, nghênh chiến. Lông trên lưng lợn mẹ và trên gáy chó con đều dựng đứng. Lợn mẹ còn chưa kịp ra đòn, chó con đã xông vào, quyết chiến. Đám đàn em xông lên theo. Tiếng sủa, tiếng hộc, âm một góc đảo. Lợn mẹ quay lại. Tình hình này khéo có đổ máu. Lúc ấy, chó Lé mẹ mới lừ lừ tiến lên, nhè cẳng sau lợn mẹ đớp một nhát. Cú đớp rất nhẹ, xem như lời cảnh cáo. Đám chó con lao theo. Lợn mẹ quay đầu, dẫn đàn con, chạy. Mẹ con nhà Lé chồm lên. Những quầng nước li ti bắn ra xung quanh như mưa từ những bộ lông ướt nhoẹt. Chúng chạy quẩng lên, ngoạm chân, ngoạm đuôi nhau, rít ăng ẳng, rồi xà vào chỗ những chàng lính trẻ đang bắt sâu trong những luống rau xanh.
Cũng giống như con Mập được bác Đỗ mang ra khi đóng quân trên đảo hay con Mớp lơ của anh Minh cà lăm, thì sự tích về mẹ con nhà Lé phải để Minh đen kể mới kỳ cục. Nó được chú lái đò mang theo khi ra đảo. Vốn ở cụm 2, Lé khi sinh con nhất quyết không nằm trong nhà mà cứ ra cạnh hố gác ngoài mép đảo, đào cát san hô, dọn ổ rồi sinh bầy con nó ở đó. Chú lái đò cùng mấy chú bộ đội đành tặc lưỡi cho mẹ con nó nằm đó. Đến bữa, nó lui cui chạy về “chén” phần cơm của mình rồi lại chạy ra với bầy con. Một ngày thuỷ triều lên cao, nó chạy khắp nơi như cầu cứu, gặp ai cũng “hỏi” gặp ai cũng “chào”. Lúc đó đang vào bữa cơm chiều nên mọi người tập trung hết ở khu bếp và phòng ăn. Chẳng còn cách nào báo cho mọi người thế là nàng Lé chồm chân lên bàn bếp vốn để chia thức ăn. Khổ thân nàng vì mọi người lại đổ cho nàng ăn vụng, bị một chú đánh rất đau. Lé vừa rên ăng ẳng, vừa láo lơ nhìn mọi người cầu cứu, mắt nó ầng ậc nước. Đúng lúc ấy chú lái đò hết ca gác quay vào. Lé lao đến, cắn gấu quần chú. Thấy lạ, chú theo nó ra ngoài. Nó lại bám ngay và quấn lấy chân chú. Chú lái đò đi theo nó, tưởng có gì lạ khi nước thuỷ triều lên nhưng khi tới cái ổ nó đào bên mép biển nơi có 4 chó con nằm dưới thì nàng Lé “la toáng”. Chú lái đò cúi xuống nhòm vào cái hang hun hút gần sân như công sự con Lé đào thì thấy bốn con con đã được con mẹ cố gắng gặm nhầy nhụa nước bọt trên cổ mà không mang lên được vì con nàng mập quá. Bế các con nàng lên, đem vào nhà bếp, dọn cho mẹ con Lé cái ổ mới… Một lúc sau thì nước biển ngập cái hang có ổ cũ. Từ đó con Lé mới chịu ở lại nhưng cứ thấy chú lái đò đi đâu nó theo đi đấy. Chuyện ấy, cu Minh đen mà vung tay kể thì hào hứng thôi rồi. Nó kể khiến mấy cô chú nhà báo cứ há hốc miệng ra mà nghe rồi bắt nó dẫn xuống cụm 2 để “chiêm ngưỡng” mẹ con nhà Lé bằng được.
*
Bụi mù lên phía gốc cây mù u chỗ đường đi từ cụm 2 kéo xuống cụm 3. Rồi tiếng chó rên ư ử thảm thiết. Chú lái đò thập thững từ vọng gác bước tới. Đúng lúc ấy, mẹ con con Lé thấy bóng chú, bèn lao lên. Đưa tay vuốt đầu con Lé rồi cả bầy kéo theo chân chú vào doanh trại.
Chưa kịp cởi quân phục, chú lái đò đã nghe tiếng réo rắt gọi tên mình:
– Anh … anh Quê ơi!
Nghe tiếng gọi của chú bộ đội ngoài kia có phần gắt hơn cả mẻ. Chú lái đò quay lại hỏi:
– Có gì thế!
– Sao đàn chó nhà anh cắn què con chó nhà em nằm bẹp gốc cây phong ba kìa.
– À à. Bữa nay mẹ con con Lé bắt nạt chó nhà hàng xóm à? Chú lái đò vuốt đầu con Lé. Nó thè cái lưỡi dài, mắt chăm chắm nhìn.
– Vâng. Con nhà em vừa mới mon men sang chỗ công sự, con Lé nhà anh nó dẫn đàn đuổi, cắn te tua… Chú bộ đội ở cụm 3 hậm hực.
– Úi giời. Xâm phạm biên cương lãnh hải thì ăn đòn là phải rồi, kêu than gì nữa, chú em?
– Nhưng con nhà em còn non, nó chưa biết luật – Chú kia gãi đầu.
– Chưa biết thì học dần sẽ biết. Cứ trả giá vài trận với mẹ con nhà Lé là khôn ra thôi – Chú lái đò vừa móc áo lên mắc vừa cười – Mà nó “ngu” thế khéo lại bố mẹ lại bị lại giống rồi. Lựa xem có tàu trực hay tàu khách nào mà gửi nó sang Nam Yết hay Đá Thị cho nó “đổi giống” đi. Bọn chó, gà, vịt, lợn… hay con gì trên đảo mà cứ để phối giống cận huyết là hay “ngu” lắm.
Nghe chú lái đò nói, bọn Minh đen, Phác nhà đèn mới vỡ lẽ là tại sao cứ vài bữa chúng nó lại thấy có con chó lạ tới đảo. Hóa ra các chú bộ đội gửi đổi cho các đảo khác để tránh chúng sinh con cận giống.
CHƯƠNG IX – THẮNG “BÒ NGU” VÀ MINH ĐEN
Trong năm đứa trẻ trên đảo đang học cùng trường, Thắng bò ngu to con, học giỏi nhất! Da nó trắng bóc, môi đỏ hồng! Lạ là nắng gió đại dương như thế nhưng phơi nắng thế nào thì phơi, da nó chỉ đỏ lựng như lá tra non rồi lại trắng chứ không đen kít như da Minh đen hay Phác nhà đèn! Kể cả da của Mai mèo, Quy Sa hay em Bống xù! Thắng bò ngu cũng học giỏi nhất trường. Nó lại không hay đầu têu hoặc tham gia những trò nghịch của cả đám nên Thắng bò ngu chỉ cầm cờ trong những giờ trên lớp giúp thầy Mạnh, thầy Quyết thôi chứ ra khỏi cửa lớp, nó chỉ biết chạy theo Minh đen, Phác nhà đèn mới mong không bị chầu hẩu trong các phi vụ quậy phá trên đảo.
Trước cửa dãy nhà của các hộ dân, chú Châu, ba của Minh đen vừa rũ rũ cánh lưới, vừa nhặt những rong rêu, rều rác còn bám lại trên các mắt lưới. Đoạn, chú móc một đầu lên cành tra chỉa nhánh ra trước, rồi vừa căng cánh lưới giăng đi giăng lại như nhện chăng mành từ cành tra sang gốc phi lao vừa hỉ hả nói chuyện với anh Kiến càng chúa về bầy đàn, cha con, họ hàng nhà cá ở Trường Sa! Anh Kiến càng chúa nghe, gật gù, gật gù. Đưa tay phụ chú Châu phơi lưới, anh bảo: “trong tủ đá dự trữ đồ ăn dưới lán công binh đang có một con bò ngu, tối anh Châu, anh Thái với mấy anh kéo xuống em xử nó heng. Em mời mấy nhà báo đang công tác trên đảo xuống lán công binh dự liên hoan cùng để xử món cá bò ngu đó.
– Thế mi tính mần món chi cho thèng bò ngu nớ?
– Em chưa tính ra là làm món gì. Nhẽ nào cho vào luộc hay hấp anh nhỉ?
– Trời! Chú mi ở Trường Sa bao năm mừ nỏ hỉu chi về cá ở các đảo ngoài Trường Sa này hỉ. Cá ngoài ni nhiều vô thiên. Túm đám hắn về rồi thì phải biết cách mần mới đã. Cái này, mỗi loài lại có một kiểu riêng, cũng như phải rõ tập tính của chúng mới đón được trúng luồng mà đánh.
– Thế mỗi loài lại có cách để đánh bắt khác nhau á anh? Anh Kiến càng chúa tròn mắt.
– Chú hỏi chi cắc cớ – Chú Châu cười ngất – Không biết nó như nào thì đánh bắt ra răng? Này nha… À mà ông kễnh kia – Chú Châu quay ra đúng lúc Thắng bò ngu theo Minh đen vào cổng – Ông bò ngu, ông vô đây. Ông kiếm đồ để phụ với anh Kiến càng chúa vụ ốc cá ở Trường Sa coi sao coi. Mà hai ổng nhảo mô vô mừ mặt tía lia chang bang vậy kìa?
– Dạ tụi con đi kiếm Anh lão oánh cá… Minh đen lụm bụm trong miệng.
– Anh lão oánh cá à? Ngon heng. Ngon heng. Bữa ni dám giỡn mặt cha mi heng… Chú Châu vờ trừng mắt. Anh Kiến càng chúa khoát tay cười. Rồi anh kéo Thắng bò ngu với Minh đen đi về khu lán công binh. “Có anh Nhân Sơn ca ở trỏng ha anh”? Thắng bò ngu nửa bước, nửa như đu vào cánh tay chắc như thép nguội của anh Kiến càng chúa, miệng không ngớt thắc mắc. Minh đen vẫn le te nửa đi nửa chạy đằng trước, nghe Thắng bò ngu thắc mắc nhiều bèn quay lại, cạu mặt: “có không xuống coi rồi biết ha, càm ràm chi như… mấy mụ”. Nghe Minh đen càu nhàu, anh Kiến càng chúa cười ngất, đầu anh ngửa ra sau, lắc lư theo nhịp bước. Gió thổi đám lá phi lao rụng lả tả, đậu vào mái tóc cắt nguyên hình cái tô canh trên đầu anh. Nắng chiếu xuống vai áo quân phục bạc màu của anh, làm nó vàng lên như màu cát ngoài mép đảo.
*
Bảo sao Thắng có tên là Thắng bò ngu. Nó không chỉ tường tận về loài cá bò ngu mà còn tường tận cả vô vàn những loài cá khác. Anh Kiến càng chúa đọc nhiều mà cũng phải công nhận Thắng bò ngu biết quá nhiều về các loài cá, ốc ở khu biển Trường Sa. Nghe nó ríu rít giải thích với Nhân Sơn ca, anh gật gù: “Thằng này giỏi. Minh đen đâu, vô nghe Thắng bò ngu nói sách nè”.
*
– Ê, Thắng! Mần răng mấy chú kêu cá tối nay tính uýnh nhắm dưới lán công binh anh Kiến càng chúa là cá bò? Da nó đâu có vàng như lông con bò đâu? Mà lại còn là bò ngu nữa. Kêu cá bò được rồi mà. Mà mi nữa, da mi trắng như da trứng gà, đâu có vàng mà mấy chú cũng kêu mi Thắng bò ngu? – Minh đen thả hai chân thõng xuống bờ kè, nhướng nhướng mắt dòm Thắng bò ngu đầy khiêu khích.
– Ê, nha. Không chơi xấu, hỏi chọc chọc rồi kiếm cớ uýnh ngừi ta à nha, Minh đen – Thắng bò ngu dòm Minh đen đầy cảnh giác.
– Tau hỏi thiệt, không có chọc chọc chi mi mô – Minh đen ve viên sỏi, ném ra phía biển.
– Rứa được. Chớ mi chọc, quậy tau hoài à – Rồi Thắng bò ngu thủng thẳng – Kêu con đó là cá bò vì thịt nó ngọt, dai, thơm như thịt bò hay thịt gà đó. Nó là một trong những loài cá có sẵn ở vùng biển nước ta, nhất là ở các bãi cạn, bãi san hô như bãi ngoài đảo mình đó vì bọn này thích chui rúc trong những hang, hốc san hô, biết chưa?
– Ờ biết – Minh đen tiếp tục nhón sỏi lia xuống mặt sóng – Vậy sao kêu nó là bò ngu, kêu cá bò được rồi mà?
– Kêu nó là cá bò ngu vì cá bò có nhiều loại, với cả tại mấy chú ưng kêu tên nào thì mấy chú kêu thôi, ví như có cá bò sừng này, cá bò thiết giáp này. Bò sừng vì trên đầu nó có cái vây giương lên như cái sừng đó. Còn kêu bò thiết giáp hay là bò bọc thép vì da nó lúc nấu chín lên là dai nhoách như bọc bằng thép không tài nào xơi nổi này… Còn bọn được kêu là bò ngu thì lạ hơn chút. Thắng bò ngu chợt nhướng mắt nhìn Minh đen – mà cũng chẳng lạ chi mô, chỉ là bởi hắn ngu thôi. Mấy chú đi đuổi đám hắn ở bãi san hô, hắn thường tìm những hốc san hô để trú ẩn, nhưng hắn tính trú kiểu chi mà chỉ rúc cái đầu vô, còn nguyên phần thân với đuôi là thò ra ngoài, cứ ngoe nguẩy rập rờn trong nước. Ơ, ấy vậy mà hắn cứ nghĩ trú kín lắm rồi, an toàn lắm rồi á nên mấy chú chỉ việc lặn rồi tóm hắn thôi. Thế mấy chú mới kêu đám cá bò đó là bò ngu.
– Ờ heng. Vậy thì đám hắn ngu thật heng, bảo sao mấy chú kêu đám hắn là cá bò ngu… Minh đen gật gù – Thế bọn cá khác còn bọn nào bị kêu là ngu nữa không ta? Ví như bọn cá chuồn này? Có chuồn ngu không ta?
– Chuồn nỏ có cá chuồn ngu nha. Người ta kêu hắn cá chuồn bởi hắn có vây hai bên thân có thể xòe như đôi cách, có thể vọt lên khỏi mặt biển và bay trong không trung như phi thuyền. Với cả, bọn cá chuồn là có tốc độ bay “phi thường” nhất trong các loại cá có thể phi thân trên mặt nước đó. Chúng đi đâu là kéo hàng đàn. Mười con, hai mươi con, ba mươi con… Có khi không đếm nổi nữa. Chúng bay vun vút trên mặt biển. Điểm khác nhất của họ nhà cá chuồn là mê ánh sáng. Ánh sáng càng lớn, càng nhiều đám cá chuồn càng lao đến. Thế nên mỗi khi đi biển ban đêm, mấy chú nhà tàu thường thắp đèn lên để dụ bọn cá chuồn. Thấy ánh sáng, chúng bu tới gần tàu, “lấy đà” vút lên, rời mặt biển rồi cất cánh lao tới phía ánh sáng. Mấy chú chỉ cần chờ đúng khi chúng lấy đà là chụp vợt xuống “vớt” dễ “dính” hơn khi chúng đã “cất cánh” vì cá chuồn bao giờ cũng lao về phía trước kể cả khi bơi dưới nước lẫn khi bay trên không. Kiểu di chuyển này của cá chuồn khác họ nhà mực vì nhà mực lại bơi giật lùi, nó không có lao về phía trước mà mỗi lần rẽ nước, nhà mực lại lùi về phía sau…
– Cái thằng… Tiếng chú lái đò cắt ngang câu chuyện của Thắng bò ngu với Minh đen. Hai đứa quay lại, Thắng bò ngu vẫn chưa hết hăm hở chuyện nhà cá nên nhăn nhó – Đúng vậy mà chú lái đò, con đâu có ba xạo đâu. Chuồn thì lao lên còn mực thì giật lùi, vậy nên dân câu ngoài biển mới dặn nhau “Chuồn vớt đầu, mực râu vớt cuối…” đó chú.
– Thì có ai bảo con ba xạo đâu – Chú lái đò ngồi xuống bên cạnh – Cơ ai kể cho con nghe hay như nào mà con biết nhiều chuyện về cá hay vậy?
– Con nghe mấy chú kể sau mỗi lần đánh cá về này, con nghe các chú nhà tàu mỗi lần ra công tác hay tiếp vận kể này, cả đọc trong sách nữa đó chú, sách mấy cô mang từ đất liền ra cho bọn con đó, có cả cuốn “Mười vạn câu hỏi vì sao… đó chú” – Thắng bò ngu say sưa – Mà chú, bọn mực thường đi từng cặp hai con và rất chung tình đó chú. Nếu con kia bị “vớt”, con còn lại sẽ chùng chình, không có ý định lẩn trốn đâu. Nó sẽ cứ lảng vảng mãi bên chỗ bạn nó đã bị câu mà tìm để rồi cuối cùng thế nào cũng bị vớt lên đó chú.
– Ờ, ờ. Đúng rồi – Chú lái đò gật gù – cái này thì…
– Bọn mực mới câu từ biển lên đẹp lắm chú à – Minh đen chen ngang – Bữa qua, con với Thắng bò ngu, Phác nhà đèn câu được một con ở cầu cảng kìa chú, người hắn trong suốt như trắng, đôi mắt lồi ra, trên mí mắt nó có màu biếc xanh đẹp mê, chú ạ.
– Bọn mi câu bằng mồi chi mà ngay cầu cảng cũng câu được mực? Chú lái đò búng búng tay vào vành tai Minh đen.
– Mà bọn con chỉ câu bằng túm dây ni lon nhiều màu buộc lại đó chú. Cứ nhấp nhấp, nhử nhử… Độ hắn lấy tua râu quấn chặt vào, bọn con chỉ việc nhấc từ từ lên thôi…
– Ờ, ờ. Cá ở rạn san hô trên biển Trường Sa thường là các loài cá nhỏ nhưng rất ngon như cá bò ngu, bò giấy, cá mú đỏ, cá mó, cá lượng, cá hải quân, cá sọc dưa, cá phèn râu, cá tráp, cá chép đỏ… Ven đảo mình cũng vậy đó… Chú lái đò bị hút vào câu chuyện của hai ông lỏi con nên say sưa.
– Nhiều vậy á chú? Vậy mà mỗi lần ba con với mấy chú đi biển về, đâu có thấy nhiều cá bự đâu, bự nhất là bằng cái đùi con thôi à – Nghe chú lái đò kể, Minh đen tròn mắt.
– Ờ. Nhiều vậy nhưng không phải chỗ nào cũng câu được cá và cá to cá nhỏ như nhau đâu nha – Chú lái đò lúc lắc đầu – Ba con với mấy chú đi câu thúng (câu bằng thuyền thúng) là chính nên đâu có ra xa được đâu. Bọn ta chỉ quanh quanh gần gần rạn san hô ven đảo á. Còn những loài cá lớn thường ăn ngầm dưới tầng biển sâu từ mười lăm đến năm mươi mét có nghĩa từ 1 tới 3 lý đó. Để câu được “lũ” cá này, rất cần có kinh nghiệm về thời tiết, về dòng chảy, về luồng đi của cá – Chú lái đò khoát tay.
– Vậy là mỗi loài cá lại có cách nhử, cách câu khác chú heng? Minh đen ôm vai chú lái đò, lắc lắc.
– Chứ chi nữa. Bộ bọn bây nghĩ, chỗ nào cũng buộc chỉ, buộc lưới cô cần, rồi móc mồi vô lưỡi hay lấy túm ni lon xanh đỏ của bọn mi là nhử, là câu được đám cá đúng không? Nếu vậy thì sai bét đó nha nha… Mỗi tiếng “nha”, chú lái đò lại búng một cái vào vành tai Minh đen khiến nó vừa né đầu, vừa la bai bải. Thắng bò ngu thấy vậy, nó nhấc mông, quỳ hẳn hai đầu gối xuống bờ kè, hóng vào chú lái đò, chờ đợi.
– Cách câu cá ở ngoài biển, nhất là của mấy chú nhà tàu cũng khác đó. Không phải câu bằng cần câu đâu nha. Mấy chú chỉ cần một cuộn cước tròn, buộc lưỡi câu, đính hòn chì có độ nặng tùy thuộc vào loài cá định câu, tùy vào độ nông sâu của nước, buộc con cá chuồn nhỏ hoặc một lát thịt bụng của chính con cá vừa câu được trước đó rồi tung xuống biển. Sau đó mấy chú chỉ việc giữ sợi cước. Nhưng cái tài của người câu là phải biết “nghe” cái độ nặng nhẹ ở tay cầm cước để biết cá đã dính câu. Sau đó còn phải lựa chiều dòng chảy dưới đáy biển mà kéo cá lên boong tàu…
– Phải “nghe” được độ nặng, nhẹ ở tay để biết cá đã cắn câu á chú? Hai ông “lỏi con” tròn mắt, há hốc miệng, kinh ngạc.
– Chứ sao nữa? Bộ bọn tay nghĩ nhòm “phao” nháy để biết cá đã cắn câu hả? Nhưng vụ này thì phải nhìn tận mắt mới thấy hết độ siêu chứ kể không hết được. Không khéo, không nhanh, gặp con chừng năm, sáu chục ký, hắn tha cả chùm lưỡi câu mất dạng, hoặc khi kéo cá dính câu lên mặt nước mà không nhanh là thằng mập bám phía sau hắn tung cú táp. Chỉ nghe cái “pắp” là dân câu còn lại có cái đầu con dính câu thôi. Phần còn lại đã nằm gọn trong bụng thằng mập rồi…
Cả Minh đen, Thắng bò ngu đều há hốc miệng. Chúng khoái chí với câu chuyện của chú lái đò. Chợt Thắng bò ngu nhoài người níu tay chú:
– Đã quá chú. Quá siêu nhân lun. Bữa nào chú cho tụi con theo ra tàu nha chú. Mà bữa nào câu cũng được vậy hả chú? Minh đen nhảy cà tưng, cà tưng trên bờ kè.
– Cũng không hẳn bữa nào cũng câu được vậy. Đó là khi tàu neo ngoài khơi thôi. Có khi tàu neo ở độ sâu nhỏ, không có cá lớn thì chỉ câu các loại sọc dưa, phèn râu, cá tráp, cá chép đỏ, cá mú, cá lượng…Đường câu khi này buộc 2-3 lưỡi câu và có khi kéo lên một lần vài ba con cá mắc câu như một chùm khoai đủ màu luôn. Chỉ thả câu khoảng một, hai tiếng là đã câu được đến năm, bảy ký, đủ để nấu canh chua cải thiện cho bữa ăn của cả con tàu.
– Úi chao, có bữa con thấy chú nhà tàu đưa cho bác Cường liều con cá có tua vây cả hai bên, cả lưng, cả đuôi màu hồng, đẹp ác. Con hỏi, bác Cường nói con mú Hồng Kông. Tiếc là nó chết rồi, không bữa đó con xin bác Cường mang về nuôi chơi. Chậc, chậc. Đẹp thiên thần – Thắng bò ngu tiếc rẻ – Cơ mà, câu cá trong bãi san hô có như câu cá ngoài khơi vậy không chú?
– Như sao được. Bãi san hô khác chớ. Đó, đó. Như bãi san hộ bọc quanh đảo mình kìa. Nó rộng vầy. Bắt cá ở bãi san hô không kêu là câu, cũng không kêu là bắt mà kêu là đi đuổi cá… Vì nước ở bãi san hô khi thủy triều xuống thì cao lắm nó cũng chỉ đến cổ người lội, hoặc cùng lắm là tới thắt lưng mà… Sóng ngoài biển dù có đang ầm ào gầm rú thế nào đi nữa thì lúc vào thềm san hô cũng lại hiền lành một cách bất ngờ. Lúc ý nha, bằng mắt thường, ta cũng nhìn được thấu đáy. Dưới màu xanh dương của nước biển, những con sóng lăn tăn gối nhau, rỡn quanh chân ta như đùa cợt ý. Nước trong vắt. Nếu đi trên xuồng là có thể ngắm nhìn từng chùm, từng chùm san hô thẫm màu ẩn hiện trong làn nước biển. Và cá nhá! Vô vàn cá nha. Cơ man sắc màu. Những con cá hồng khoác trên mình bộ cánh hồng rực lượn bên những con hồng hoa điểm trên da chấm đen làm dáng. Những con cá mú thong thả bơi. Những con cá bò ngu, bò bọc thép, bò sừng chậm rãi giương vây, nghe tiếng động bỗng rúc đầu vào các hang san hô đào sẵn, đuôi thò ra ngoài, ve vẩy. Bộ đội đi đuổi cá thì chỉ việc giăng lưới, nước ngập ngang bụng. Mấy chú sẽ quây lưới theo hình cánh cung, phân công bốn người giữ bốn góc. Các chú còn lại dùng những chiếc bơi chèo, đập mạnh xuống mặt nước. Vừa đập, vừa nhảy múa, hò hét luôn. Nước bắn tung tóe, cộng với la hét, tiếng cười của bộ đội nha. Càng rộn ràng càng hay đó. Rồi vòng cung lưới khép dần lại. Lúc đó, mấy chú làm nhiệm vụ đập nước khom người, giúp đồng đội kéo chì lưới ngầm dưới mặt san hô. Đám cá đủ loại, đủ kích cỡ tha hồ lúc nhúc bên trong.
– Vô xài bò ngu nướng hay xài cá hơi ngoải nghen mấy chú cháu – Tiếng gọi của chú Châu, ba Minh ngắt ngang câu chuyện về cá đang tưng bừng. Mùi cá nướng bay ra thơm phức. Mình đen nuốt nước bọt đánh “ực”. Nó nhỏm dậy, phủi phủi mông quần rồi kéo tay chú lái đò cùng Thắng bò ngu quay vào dãy nhà dân trên đảo.
*
Phác nhà đèn nằm ngửa dưới gốc cây tra, đưa con ốc nón cỡ chừng vốc tay người lớn áp vào tai nghe sóng hát. Chán, nó lại đưa lên miệng thổi. Nghe tiếng ốc hút tu tu tu, Minh đen chui từ bụi chùm ngây phía sau bệnh xá ra, thò đầu sát mặt Phác nhà đèn. Nhìn con ốc nón trong tay Phác, Minh đen trề môi:
– Có con vú nàng xíu xíu, bày đặt nghe sóng. Qua chỗ anh Vũ quân y coi, có con Vú nàng to tổ chảng luôn kìa.
– Mi nha… mi bậy bạ nha. Con ốc nón mi kêu ốc vú nàng. Bậy hết biết – Phác nhà đèn cau mày.
– Hổng đùa nghen mày. Ốc có tên Vú nàng thiệt à nha. Ba tao mần món ốc Vú nàng đó ngon số zách luôn. Nướng trên than hoa nè, hấp nè, luộc nè hay làm gỏi nè đều tuyệt cú mèo luôn đó – Minh đen không vừa.
– Ba mi… Phác nhà đèn dài giọng – Cái chi cũng ba mi, ba mi.. Mà ba mi đâu kêu con ốc nón là ốc vú nàng?
– Vậy qua anh Vũ quân y, hỏi coi – Minh đen kéo tay Phác nhà đèn – Ảnh có con vú nàng tổ chảng trên mặt bàn đó kẻo mi lại vấy vá là tau bậy bạ. Đi!
– Qua liền! Phác nhà đèn nhỏm dậy chạy theo Minh đen.
*
Con sáo đen, mỏ với chân vàng hườm đang nhảy nhót trong chiếc lòng trúc được che bên ngoài bằng mảnh vải đỏ, treo lủng lẳng đầu thềm hè bệnh xá, hót réo rắt. Chẳng thấy bóng dáng anh Vũ quân y đâu. Phòng vắng lặng. Con ốc mà Phác nhà đèn kêu là ốc nón còn Minh đen kêu ốc vú nàng thì vẫn đang ngự trên mặt bàn làm việc của anh. Hai chiều cửa trước sau, gió biển thảnh thơi thổi vào phòng lồng lộng.
Minh đen chỉ tay về phía con ốc, hất hàm với Phác nhà đèn ý chừng bảo: Đó, đó. Thấy chưa? Hay lại kêu tao ba xạo? Phác nhà đèn im lặng, không ra phản đối cũng chẳng tỏ gì là đồng ý. Hai đứa vừa bước ra thì đụng ngay bác Hồng bí thư xã đảo. Chìa con ốc nón tới trước mặt bác, Phác nhà đèn phụng phịu:
– Bác Hồng à. Con này mình kêu là ốc nón hay kêu tên gì, bác?
– À, ờ … bác Hồng chưa hết bất ngờ thì từ phía sau, Minh đen chen lên.
– Nỏ phải ốc nón, là ốc vú nàng heng bác?
Nhìn Minh đen rồi quay qua gương mặt căng thẳng của Phác nhà đèn, bác Hồng cười:
– Kêu là cả hai.
– Ủa. Sao kỳ vậy ta, sao kêu cả hai là sao ta? Cả Phác nhà đèn và Minh đen đồng thanh.
– Thì kêu nó là ốc nón cũng được mà kêu là ốc vú nàng cũng được hết chứ sao giờ. Nó được gọi bằng hai tên là tại bởi cái hình dáng nó vậy đó. Mà sao hai ông lỏi nay lại để ý tới cá, ốc vậy kìa?
– Tại nó cá độ với con, nó kêu ốc vú nàng mới đúng còn còn kêu ốc nón là sai bét. Cá đi tìm người hỏi, đứa nào chệch, phải chép bài cho đứa kia một tuần đó bác – Phác nhà đèn hất hàm qua Minh đen.
– À, hai ông lỏi cá độ heng. Không được cá độ vầy, bởi bài ông nào ông đó phải chép. Các ông đi học mà không chép bài thì chữ thầy Mạnh trả hết cho thầy Quyết à? Phải học mới biết nghen hai ông. Còn vụ ốc, hai ông qua đây, qua đây. Thật hết biết với mấy ông luôn – Bác Hồng vừa nói vừa vờ kéo tai hai đứa ra bộ ghế đá dưới gốc tra. Ngồi xuống, đoạn bác ề à:
– Ốc nón hay còn có tên gọi khác là ốc vú nàng là tại bởi hình dạng của nó giống cái nón lá để đội đầu và giống cả bầu ngực của người phụ nữ đó. Loại này sống ở nước mặn, có quanh năm, không giống như ốc nhảy, nhưng nhiều nhất phải là khi trăng tròn thiệt tròn. Hết trăng tròn, hắn lại lặn bặt tiêu, chờ con trăng sau mới lại nổi nghen… Trong số những loại ốc trên các đảo ở Trường Sa, ốc vú nàng và ốc nhảy là hai loại được lính đảo gọi là “vua” và “hoàng hậu” ốc, không chỉ vì hình dáng đẹp mà còn vì hương vị. Nếu ốc nhảy có nhiều theo mùa từ tháng 3 tới tháng 8 âm lịch thì ốc vú nàng chỉ có khi trăng tròn nhưng lại xuất hiện quanh năm, nghĩa là mỗi tháng nó sẽ xuất hiện một lần. Và nếu ốc nhảy sống bên những rặng san hô cách chân đảo chìm, đảo nổi chừng một lý ở độ sâu cách mặt nước từ mười lăm đến hai mươi mét thì ốc vú nàng lại bám rất chặt vào thành những tảng, những gờ đá. Rồi cả để bắt ốc nhảy cũng đơn giản hơn, lính đảo chỉ cần chờ thủy triều xuống, lội theo những rặng san hô để nhặt thì để bắt được ốc vú nàng, người bắt phải cầm theo một con dao nhọn để khéo léo cạy nó ra khỏi gờ đá. Rồi còn nữa, món ốc nhảy chỉ ngon khi luộc sả. Còn ốc vú nàng thì làm được nhiều món hơn, cách chế biến cũng khó hơn. Muốn lấy được thịt ốc nón, thì khi nướng phải trông chừng canh cho hắn đừng chín quá, chừng thịt săn quá, dai nhách, hổng có ngon. Sau khi nướng đã “đạt tiêu chuẩn”, phải mang ra, đạp hắn vô tảng đá. Đạp vậy chừng để thịt hắn long ra, mình gỡ lấy, thái ra, chấm muối tiêu chanh, hoặc bóp gỏi…
– Thủ trưởng làm em chảy hết cả nước miếng rồi nè – Anh Vũ quân y chạy đâu đó về, cười lấp lóa nắng – Mà nay thủ trưởng không bấn chi nên ra đây thư giãn với hai ông lỏi này heng…
– Thư giãn gì đâu, tụi hắn kiếm cậu không được, vớ mình, tụi hắn đang hỏi xoay mòng mòng đó. Với cả, căng quá cũng phải nghỉ chút chút… Mà này, cái cây hoa ốc bữa trước mình thấy cậu hì hụi mài vỏ ốc nhảy đó xong chưa? Cây đó mà nụ hồng đủ số tuổi người iu, nhận được nàng ta lại vui hết biết heng… Anh Vũ quân y mặt đỏ rần, cười ngượng nghịu. Bác Hồng cười phá lên rồi quay qua Minh đen
– Ông lỏi này biết sao ốc đó kêu ốc nhảy hem?
– Cái đó con biết mà bác – Minh đen lắp bắp – Ốc nhảy hình dáng như nụ hoa hồng nè, trong miệng hắn có mảnh vẩy trông như lưỡi hái nhỏ… Gọi hắn là ốc nhảy cũng bởi lẽ, khi bị lật ngửa hoặc cần di chuyển, loài ốc này chỉ cần thò lưỡi hái áp xuống mặt đất, trong tích tắc lật “tách” cái là lật úp xuôi thân lại hoặc bắn đi xa chừng vài cm. Hắn cũng là đặc sản của đảo ở Trường Sa đó bác – Minh đen nói xong, quay nhìn Phác nhà đèn như vẻ: “Đó, thấy chưa”… Bác Hồng xoa tay lên cái đầu mà mái tóc cắt sát tận chân của Minh đen, gật gù:
– Giỏi dữ heng.
– Dạ, tại bữa trước, Thắng bò ngu nó nói cho con hay đó bác – Minh đen thú nhận.
– Chu choa. Thắng bò ngu hả, thằng lỏi giỏi heng – Bác Hồng ngả đầu ra thành ghế đá, cười sảng khoái. Đúng lúc ấy, tiếng sấm từ ngoài khơi vọng lại, ì ì ì ì. Bác quay mặt ra biển, nói như reo: “A ha. Cơ chừng giời sắp đổ vàng xuống đảo rồi”.
*
Mưa! Những hạt mưa như vàng rơi trên đảo. Bước chân bộ đội chạy rầm rập. Không phải mấy chú chạy tránh mưa đâu mà là chạy đón mưa. Ở đây, trên Trường Sa này, khi trời đổ mưa là trời đem vàng đổ xuống đảo. Và dường như còn hơn cả vàng nữa. Vàng không có giá trị gì trên đảo nếu đem so sánh với nước ngọt. Ngay khi nghe tiếng sấm dồn vào đảo từ biển, các chú đã reo hò, í ới gọi nhau. Những đôi tay cuồn cuộn, nhanh nhanh bắc ống, trải dây dẫn, hứng nước mưa vào bể chứa! và còn cả nhanh nhanh để còn được tắm mưa.
Khi những hạt nước đầu tiên của trời rót xuống đảo, Phác nhà đèn, Minh đen đã kéo anh Vũ quân y, thêm anh Kiến càng chúa, chú lái đò rồi cả bao người khác ùa ra sân. Mưa xối xả. Mưa táp vào mặt trong tiếng reo hò, cười đùa. Cả đàn cún, lũ bồ câu, đàn bò, đàn lợn ỉ cùng mẹ con nhà gà, vịt cũng lạch bạch dẫn nhau ra sân. Dưới màn mưa, những con bồ câu chen chân đậu trên cành bàng vuông, mắt lim dim nghe mưa ve vuốt trên lông! Chúng “gru, gru” đầy thích thú. Những con lợn “ụt ụt, ịt ịt” thong thả dẫn nhau đi dạo; những con bò thảnh thơi nằm giữa sân vận động, áp bụng lên những vũng nước, “ò ò” lên đầy khoái chí.
Mưa! Vẫn mưa! Trời như chiều lòng người làng đảo! Các chú bộ đội bắc ống dây dẫn xong, kéo nhau chạy quanh sân. Họ trêu nhau, chọc ghẹo, túm lấy bọn Phác nhà đèn mà xoay mòng mòng. Bọn Phác nhà đèn, Thắng bò ngu, Minh đen bỏ áo, cởi trần trùng trục, chạy uỳnh uỵch đuổi bắt với các chú bộ đội. Chú lái đò tóm được Phác, anh Kiến càng chúa ôm được Minh đen. Họ xúm lại, hò nhau kiểm tra coi “con chim” của hai thằng “nhón” tới cỡ nào rồi. Hai ông lỏi con vùng vẫy, kêu cứu náo loạn. Tiếng cười vang xa, lẫn vào tiếng mưa rơi, tiếng sấm rộn. Đàn cún cũng lao ra đùa rỡn, chậy quẩng giữa những đôi chân trần chắc nịch của những chàng lính trẻ. Một bản giao hưởng với những thanh âm thật yên bình, trong trẻo. Cung bậc chính là tiếng mưa đang xối, hòa nhịp cùng tiếng gà cục tác, tiếng bồ câu gù, tiếng chó cắn, rỡn nhau, tiếng ò ò thảnh thơi của những con bò… đang hòa tấu. Tất cả những âm thanh ấy thêm một lần làm những cho những ai đang sống trên hòn đảo này đỡ nhớ về đất liền dù họ đang ở bên bờ sóng…
TRƯƠNG THỊ THƯƠNG HUYỀN
(Còn tiếp)
